Posts tonen met het label Jeanette. Alle posts tonen
Posts tonen met het label Jeanette. Alle posts tonen

De geniale vriendin

10 november 2015




De geniale vriendin is het eerste deel van de Napolitaanse romans van Elena Ferrante. Het zijn de jaren 50 in een arme wijk aan de rand van Napels en het is op het leven van de bewoners van die wijk met hun chaos, hun armoede, hun licht ontvlambare temperament, hun geruzie maar ook hun hoop dat de schrijfster haar aandacht richt.

Zij doet dit door in te zoomen op twee jonge bewoonsters: Lila en Elena en hun levenslange vriendschap die hoge pieken en diepe dalen kent. Als je van een grotere afstand kijkt zie je als het ware hoe die twee opgroeiende meisjes overleven in die vaak bedreigende, krioelende hoge drukpan die de samenleving daar is. Hoe zij hun weg zoeken en moeten vechten om bijvoorbeeld naar school te mogen, twee intelligente meisjes, de één nonchalant, de ander meer een zwoeger. En hoe zij zich bewust worden van het donkere oorlogsverleden van Italië en van hoe iedereen daardoor besmet is. En hoe zij zich uiteindelijk, allebei op een heel verschillende manier, proberen te ontworstelen aan de knellende banden van hun familie en het leven daar in die volkswijk van Napels.

Aan het einde van De geniale vriendin zijn Lila en Elena 16 jaar en wil je dolgraag weten hoe het verder met ze gaat. Wie de schrijfster Elena Ferrante is is een geheim, we weten niets over haar. Maar gelukkig heeft ze wel doorgeschreven over Lila en Elena en is het tweede deel van de Napolitaanse romans inmiddels ook vertaald: De nieuwe achternaam




Ze staken 111th street over...

17 september 2015

Ze staken 111th Street over, waar nog meer koplampen over de weg op hen afkwamen, deinend onder de spoorbrug door, en ze bleven op de stoep. in de verte klonk gerommel dat steeds dichterbij kwam tot het overging in het donderend geraas van de metro die krijsend boven hun hoofd tot stilstand kwam.

uit: Ter voorbereiding op het volgende leven - Aticus Lish

Lees dit boek als je wilt weten hoe het is om als illegaal te leven in New York, hoe het is om de smerigste baantjes te hebben die slecht betalen, en hoe het is om je nooit veilig te voelen, ieder moment opgepakt te kunnen worden, geen status te hebben.
Ter voorbereiding op het volgende leven laat je kennis maken met een wereld waarvan je maar vaag weet dat die bestaat, de onderkant van de samenleving, waar het een soort gekrioel van mensen is die zonder dat wij het in de gaten hebben de rottigste klusjes voor ons opknappen.
Geen vrolijk-stemmend boek, waarin de liefde die opbloeit tussen een getraumatiseerde Irak-veteraan en Chinees-Oeigoerse illegale immigrante gedoemd is om te mislukken.

Gelukzoekers - maar dat zijn we toch allemaal?

Ter voorbereiding op het volgende leven - Aticus Lish
vertaling:Anne Jongeling
beeld: still uit Pina van Wim Wenders

Portret van een man

6 juli 2015


Portret van een man
Jens Christian Grøndahl
vertaling: Femke Blekkingh-Muller

Een ontroerend, melancholisch verslag van een leven. In al zijn eenvoud is de titel precies wat het is: een portret van een man. Alsof we voor een schilderij van een man of van een leven staan, dat bij ons binnenkomt in al zijn gelaagdheid en onbegrijpelijkheid ook.
De hoofdpersoon, wiens naam we niet kennen omdat de schrijver zijn verhaal consequent vanuit de binnenwereld van zijn personage vertelt, schuurt soms met de wereld, met de mensen en de dingen om hem heen, blijft een buitenstaander.

'Mijn vrouw zei vaak dat ik een dromer was.'
'Dat zeggen ze altijd. Ik denk wel eens dat wij degenen zijn die wakker zijn. De realisten...'
'Wij?'
'Dat wij degenen zijn die de werkelijkheid zien zoals ze is, terwijl de anderen er vanuit al hun vooronderstellingen naar kijken. Ze hebben het immers zo druk...'  Ze zweeg en wierp een schuine blik op mij. 'Ja, wij... Jij bent er ook zo een die scheef geboren is in verhouding tot iedereen die recht is, toch?'

Maar er is troost, en dat is de kunst!
De hoofdpersoon ontdekt dat - in ieder geval voor hem - alleen via de kunst iets van het raadsel van het leven begrepen kan worden en dat is ook precies wat Jens Christian Grøndahl  in dit boek doet: iets van het mysterie van het leven zichtbaar maken.



Meneer Mac en ik

13 juni 2015

Esther Freud
vertaling: Ineke Lenting

Het is 1914/1915, het eerste jaar van The Great War als Thomas Maggs, een jongen uit Suffolk aan de kust van Engeland bevriend raakt met de kunstenaar Charles Rennie Mackintosh en zijn vrouw Margaret MacDonald. Thomas is de manke zoon van een drankzuchtige kastelein en Macintosh is op een dieptepunt in zijn loopbaan; hij heeft The School of Art in Glasgow ontworpen maar erkenning voor zijn talent is uitgebleven en hij voelt zich miskend, vergeten en gefrustreerd.


Terwijl langzaam duidelijk wordt dat de oorlog niet in een paar maanden voorbij is en de levens van de bewoners van de 'invasiegevoelige' kuststreek ingrijpend zal gaan beïnvloeden leert Thomas iets over kunst en de helende werking daarvan.


Ook is er de harde paarse zuil van de druifhyacint en helemaal aan het eind de groene kerstroos. Ik zie hem voor me zoals ik hem verwelkt bij het graf heb gezien, en dan denk ik: deze winterroos is er beter aan toe dan Ann. Ik wil me al omdraaien als mijn oog op twee jonge vogeltjes valt, verstopt in het midden van elke kerstroos. Opeens biggelen de tranen over mijn wangen, ze blijven even aan mijn lip hangen en druppelen dan mijn kraag in.

Mrs. Bridge

12 november 2014

Evan S. Connell

Opnieuw heruitgave uit de jaren vijftig, uit 1959 om precies te zijn, van een schitterend boek: Mrs. Bridge door Evan S. Connell: een verpletterende roman over een vrouwenleven, een huwelijk, een tijd.

In 117 korte hoofdstukken waarin geen woord te veel staat, schetst Connell een portret van een vrouw die alles heeft en toch, of misschien wel juist daardoor, vertwijfeld in het duister tast en worstelt met de vraag naar zingeving van haar leven.

Meedogenloos een liefdevol beschrijft Connell dat zoeken van een vrouw die haar gezin sticht tijdens het Interbellum, (ook al gaat de grote geschiedenis volledig aan haar voorbij), die ondergeschikt is aan en afhankelijk van haar man, die waarschijnlijk van haar houdt, maar daar niet anders uiting aan kan geven dan door hard te werken en veel geld te verdienen, conservatief, vasthoudend aan de principes waar ze zelf mee is opgegroeid, passief en afwachtend en pijnlijk teleurgesteld.

En het gekke is: ook al leven we nu in een andere tijd en is er veel veranderd, toch herken je iets in dit leven en dat is precies wat literatuur vermag.

 

Ida en Een maaltijd in de winter

7 april 2014

Dit weekend een film gezien en een boek gelezen waarvan de verhalen beide in Polen spelen en die beide enorme aanraders zijn!

De film heet kortweg Ida, de naam van het hoofdpersonage. Opgegroeid als wees in een klooster staat ze op het punt haar gelofte af te leggen en in te treden, maar voor het zover is wordt ze door moeder-overste erop uit gestuurd om haar enige nog levende familielid te ontmoeten: Wanda, de zus van haar moeder.

 

Hoewel Wanda aanvankelijk afwijzend reageert op de komst van haar nichtje besluit ze haar toch te vertellen over haar afkomst en haar familie en haar mee te nemen op een tocht naar het verleden.



 Wat volgt is een ontroerende, pijnlijke, maar soms ook grappige reis naar de geboorteplaats van Ida, waar ze de waarheid proberen te achterhalen over de dood van van haar ouders.



Die waarheid is bijna niet te verdragen en heeft consequenties voor hun beider levens, waarbij Ida de keuze tussen een leven in het klooster of daarbuiten zal moeten gaan maken.


Wat misschien het meeste opvalt aan deze film is de prachtige fotografie; ieder shot is een plaatje op zich. Maar ook de subtiliteit van het verhaal, de milde humor waardoor het dragelijk wordt en de fantastische actrices maken deze film heel erg de moeite waard.

Het boek Een maaltijd in de winter speelt zich ongeveer af in dezelfde periode waarin de ouders van Ida omgebracht zijn en ook zelfs in eenzelfde soort streek, maar het grote verschil is dat we hier de oorlog binnengevoerd worden door drie Duitse soldaten.

http://www.denieuweboekerij.nl/een-maaltijd-in-de-winter
Het is hartje winter; ergens diep in de binnenlanden van Polen is een Duitse legereenheid neergestreken die zich daar voornamelijk bezig houdt met het fusilleren van Joodse gevangenen. Voor de drie soldaten een vreselijke, maar onontkoombare taak waar hun geestelijke gezondheid zeer onder lijdt.
De enige manier om hieraan te ontkomen is 'op jacht' gaan, dat wil zeggen: op zoek gaan naar Joden die zich in de bossen proberen te verschuilen.

Een maaltijd in de winter beschrijft hoe de drie mannen, die een diepe kameraadschap voor elkaar koesteren - het enige dat hen op de been lijkt te houden - door de sneeuw ploeteren, inderdaad een Joodse man vinden, een Poolse boer ontmoeten en met elkaar, tegen wil en dank, een geïmproviseerde maaltijd nuttigen.

Een klein verhaal met een grote zeggingskracht, heel mooi en zorgvuldig geschreven dat je als lezer laat voelen voor wat voor onmogelijke dilemma's gewone mensen in een ongewone, gruwelijke, onmenselijke tijd geplaatst worden.

de film:
Ida
regisseur: Pawel Pawlikowski

het boek:

Een maaltijd in de winter
Hubert Mingarelli
vertaling: Reintje Ghoos en Jan Pieter van der Sterre

De glazen stolp

7 maart 2014

http://www.denieuweboekerij.nl/boeken/volwassenen/literatuur-poezie/literatuur-en-poezie/literatuur/de-glazen-stolp
Sylvia Plath

Het was een merkwaardige, snikhete zomer, de zomer dat ze de Rosenbergs elektrocuteerden, en ik was in New York en wist niet wat ik er deed.
Een openingszin die je meteen het verhaal in sleurt van deze klassieker van Sylvia Plath.  
Hoofdpersoon Esther Greenwood loopt in deze gedenkwaardige zomer in de jaren vijftig een maand stage bij een beroemd modetijdschrift.

   Kijk toch eens wat er allemaal kan in dit land, zouden ze zeggen. Zo'n meisje woont negentien jaar ergens in een uithoek, te arm om een abonnement op een tijdschrift te nemen, en dan ineens krijgt ze een beurs zodat ze kan studeren, ze wint een prijs hier en een prijs daar en ten slotte heeft ze heel New York aan het lijntje alsof het haar schoothondje is.
   Alleen had ik helemaal niets aan het lijntje, ik had mezelf niet eens in de hand. Ik pendelde maar heen en weer van mijn hotel naar mijn werk en naar feestjes en van feestjes naar mijn hotel en terug naar mijn werk als een willoze trolleybus. Ik had natuurlijk verrukt moeten zijn, zoals de meeste andere meisjes, maar ik kreeg geen enkele reactie uit mezelf. Ik voelde me heel sereen en heel leeg, zoals het oog van een tornado zich moet voelen, traag voortbewegend in het middelpunt van de heisa rondom.

Als argeloze lezer lees je misschien lichtvaardig over deze eerste alinea's heen, maar als je het boek uit hebt gelezen en nog een keer het eerste hoofdstuk leest word je getroffen door de scherpe, heldere, meedogenloze formuleringen die vooruit wijzen naar de gebeurtenissen die zullen volgen.

Zoals Virginia Woolf haar ervaringen met psychisch lijden verwoordde in Mrs. Dalloway , zo heeft Sylvia Plath, naar ik aanneem voor dit boek uit haar eigen ervaringen geput. Vreselijk, en niet te benijden maar wat levert het een mooi boek op.



Waarvan wij droomden

24 februari 2014

http://www.denieuweboekerij.nl/boeken/volwassenen/literatuur-poezie/literatuur-en-poezie/literatuur/waarvan-wij-droomden


Soms landde een vliegende vis voor onze voeten, spartelend en buiten adem, waarna een van ons - meestal was het een van de vissersdochters hem opppakte en terug het water in smeet. Of er verscheen vanuit het niets een school dolfijnen die urenlang met de boot mee zwommen en sprongen. Op een kalme, windstille morgen toen de zee zo vlak was las een spiegel en de lucht een fonkelende blauwtint liet zien, verrees plotseling boven het water de gladde, zwarte flank van een walvis, die toen weer verdween, en even vergaten we adem te halen. Alsof je in het oog van de Boeddha keek.

Het thema van de boekenweek die 8 maart begint is Ondertussen ergens anders, over reizen gaat het dus.
Dit boekje verhaalt over een niet zo vrijwillige reis van een groep vrouwen ergens aan het begin van de vorige eeuw: Japanse bruiden, op weg van Japan naar hun onbekende echtgenoot in Amerika. Veel keus hadden ze meestal niet, deze soms piepjonge vrouwen en de verhalen over het leven in Amerika in de brieven die hun echtgenoten hen stuurden blijken meer fictie dan waarheid te zijn.

In een prachtige, verstilde haast hypnotiserende stijl maakt de schrijfster ons deelgenoot van de lotgevallen van deze vrouwen, het harde leven, het heimwee, de armoede en het isolement.

Lezen! Een aanrader.

Julie Otsuka
vertaling: Joris Vermeulen

The Visitor

21 januari 2014







Er is een film waar ik vaak aan moet denken als er nieuws over Syrië voorbij komt. Voorbij komt, want wie volgt dit nog, het is te gruwelijk en te onbegrijpelijk.
In The Visitor gaat het om de ontmoeting tussen professor Walter Vale, nog niet zo lang weduwnaar en nogal vastgelopen in zijn leven en werk, en Tarek Khalil, een vluchteling uit Syrië die illegaal in de Verenigde Staten verblijft.
Deze ontmoeting zal het leven van de professor gaan veranderen, de levenskunst van Tarek en zijn muzikaliteit zijn zo aanstekelijk dat hij langzaam ontdooit.
Helaas gaat het mis als Tarek bij een onbenullig voorval opgepakt wordt.


(Als je de film nog wilt zien dan moet je nu niet verder lezen.....)



Tarek wordt teruggestuurd naar Syrië en zijn moeder zal hem niet veel later volgen. Natuurlijk, het is een film, fictie, gemaakt in 2007 toen er nog geen burgeroorlog was, maar al wel politieke vluchtelingen uit Syrië, en ik kan het niet helpen dat ik me soms afvraag hoe het Tarek en en zijn moeder vergaan zou zijn en dat het me dan zwaar te moede wordt.

Film: The Visitor


De Boekenapotheek

4 januari 2014

http://www.denieuweboekerij.nl/boeken/volwassenen/literatuur-poezie/literatuur-en-poezie/literatuur/de-boekenapotheek


Eén van de leukste boeken die het afgelopen najaar zijn verschenen om je enthousiast te maken (voor zover nodig natuurlijk) voor lezen, boeken en literatuur is De boekenapotheek.

Een heus medisch handboek is het waarin de meest uiteenlopende klachten, aandoeningen, ongemakken aan bod komen: van gepest worden tot oorsuizen, van mentale stagnatie tot winderigheid, van gebroken hart tot ongezonde levensstijl.

Voor al deze klachten hebben de 'bibliotherapeuten' een passende literaire remedie, niet dat het lezen van de aanbevolen boeken de kwaal ook altijd daadwerkelijk zal genezen, maar de kans is wel heel groot dat je lijden in ieder geval verlicht zal worden, al is het maar omdat je even niet meer alleen bent met je probleem.

Maar ook als je nergens last van hebt, dan toch is dit boek zeer aan te bevelen voor iedereen die van boeken houdt. Al is het maar om je je bevestigd te zien in je mening over de boeken die je geweldig vond én om nieuwe ontdekkingen te doen natuurlijk.

Wij zullen de komende dagen met een paar mooie voorbeelden komen uit De Boekenapotheek, ook om weer warm te draaien voor onze eigen bijdragen aan deze blog..

De Boekenapotheek
Ella Berthoud & Susan Elderkin
Maarten Desing
Vertaling: Hester Tollenaar en Roos van de Wardt


Driemaal bij dageraad

2 juli 2013


Als boekverkoper ben je natuurlijk in de bevoorrechte positie je steeds omringd te weten door de nieuwste boeken; ze liggen als het ware voor het oprapen en je hoeft dan ook nooit zonder een goed boek te zitten.
En toch.... toch komt het wél eens voor dat het niet lukt om het goede boek te vinden, dan lijkt de inhoud van veel boeken zo oppervlakkig, zo zonder noodzaak. Te veel woorden, te weinig inhoud. 

En dan is daar een klein boekje, een novelle van Alessandro Baricco, dat het licht ontheemde gevoel dat het gevolg is van net iets te vaak een boek niet uitgelezen terzijde gelegd te hebben in één keer opheft.

Wat een feest om te lezen en te herlezen: de drie korte verhalen, die op een wonderlijke manier verband met elkaar houden. Het kan eigenlijk niet,er klopt iets niet met de tijd in deze verhalen, maar dit is literatuur en daar kan het wel. 
Daar kunnen de twee personages elkaar  door de tijd heen ontmoeten, de volwassene in het ene verhaal is kind in het andere en andersom. De wegen van deze personages kruisen elkaar: drie ontmoetingen 's nachts en hun wegen scheiden zich weer bij dageraad. 
Het zijn steeds ontmoetingen op een cruciaal moment in het leven van de man/het jongetje of de vrouw/het meisje en steeds speelt de ander daarbij een bepalende rol, ondanks zichzelf misschien.

Op een subtiele manier lopen de verhalen 'goed' af, maar dan zoals er na iedere nacht toch weer een dageraad aanbreekt; er is een daad gesteld, een liefdevolle daad zelfs, maar Baricco doet op geen enkele manier tekort aan de complexiteit van het leven.

En wat een prachtig taalgebruik, elegant, subtiel, onnadrukkelijk maar bijzonder effectief. Heel mooi vertaald ook door Manon Smits.

Daarop draaide de vrouw zich naar hem toe en ze zag hetzelfde gezicht van al die andere keren, de scheve tanden, de lichte ogen, de jongensachtige lippen, die woeste haren. Ze zat te denken aan de wonderlijke bestendigheid van de liefde, in de nimmer stilstaande stroom van het leven.

Alessandro Baricco
vertaling: Manon Smits

Kroniek van de familie Wapshot

6 mei 2013

John Cheever


Het boek ziet er uit als een ideaal vakantieboek en dat is het ook. Hier wordt heerlijk ouderwets een verhaal verteld, met dramatische wendingen dat wel, maar de toon is licht en voor je het weet ben je gehecht geraakt aan de leden van de familie Wapshot met hun diverse eigenaardigheden.

Geen computers, geen mobiele telefoons; een tijd waarin zoons de wijde wereld ingingen - of in dit geval: gestuurd worden - en je maanden, zo niet jaren iets van ze hoort. Gelukkig volgen wij als lezer wél de belevenissen van de beide zoons in het Amerika van na de oorlog waar misschien wel alles mogelijk is, maar waar niet alles ook werkelijk lukt.

Over vaders en zonen gaat het in een wereld overigens waarin de vrouwen de touwtjes stevig en op onnavolgbare wijze in handen hebben.






Stoner (2)

16 januari 2013

Zelden een boek gelezen waarin de liefde voor de literatuur zo mooi beschreven wordt en niet vaak heb ik me zo betrokken gevoeld bij het leven van een romanpersonage.

Van William Stoner móet je wel houden, ondanks alles: zijn onvermogen, zijn stijfkoppigheid, zijn verkeerde keuzes, zijn schijnbaar niet zo interessante leven. John Williams beschrijft het leven van deze man zo liefdevol en subtiel en zo prachtig in eenvoudig, helder en verfijnd proza dat je het boek met een diepe zucht van spijt dichtslaat als het uit is. Het had nog wel veel langer mogen duren, maar hoe dan ook weet je dat je leven een klein beetje veranderd is door het lezen van dit boek.


foto: Kit Steinkellner


Dit is wat literatuur vermag: de lezer verzoenen met het bestaan. Ook al lees je dit jaar maar één boek, lees Stoner.

Stoner
John Williams
prachtig vertaald door Edzard Krol







Filosofie voor het leven

12 december 2012

Rafaël

'Zodra de avond valt keer ik terug naar huis en ga naar mijn studeervertrek. Op de drempel doe ik mijn modderige, bezwete, werkkleding uit en trek het tenue aan voor hof en paleis. In deze plechtige dracht betreed ik de klassieke hoven van de oude denkers, die mij verwelkomen. Daar smaak ik het voedsel dat uitsluitend voor mij bestemd is en waarvoor ik werd geboren. Ik neem de vrijheid tot hen te spreken en te vragen naar de beweegredenen voor hun handelen, en zij staan mij welwillend te woord. En gedurende het tijdsbestek van vier uur vergeet ik de wereld, laat ergernissen achter me, ben niet langer bevreesd voor armoede en sidder niet meer voor de dood...'

Niccolò Machiavelli

Met veel plezier aan het lezen: Filosofie voor het leven en andere gevaarlijke situaties van Jules Evans

Goede mensen

7 december 2012

Nir Baram
vertaling: Hilde Pach


'Goede' mensen! Komt er in dit boek één mens voor die 'goed' te noemen is ? De twee hoofdpersonen: Thomas en Sasjka in ieder geval niet, overlevers zijn het, overlevers in een verschrikkelijke tijd, dat wel.

Thomas Heiselberg  is een eigenlijk niet zo sympathieke, zelfingenomen man. En hoewel hij zelf, zij het misschien indirect, getroffen wordt door de gruwelen van de kristalnacht in 1939 gaat hij probleemloos voor de nazi's werken. Zijn vaardigheden om de 'Duitse ziel' te doorgronden ten behoeve van het Amerikaanse reclamebureau waar hij werkte worden nu aangewend om de 'Poolse mens' te doorgronden en het 'Model' dat hij ontwikkelt doet prima dienst bij de grote schoonmaak die de nazi's in Polen houden.

Aleksandra (Sasjka) Vasjberg is dochter van ouders die deel uitmaken van een groep literaire intellectuelen wiens positie onhoudbaar wordt in het Rusland van Stalin. Sasjka denkt haar twee jongere broers te kunnen redden door een actieve rol in hun val te spelen, en komt al doende uiteindelijk terecht op de burelen van de geheime dienst waar ze diegenen die opgepakt zijn 'helpt' een mooie bekentenis te schrijven.

Ademloos volg je als lezer de belevenissen van deze mensen die overeind proberen te blijven in maatschappijen die beide door een onmenselijk regime bestuurd worden en die al doende helpen die regimes in stand te houden.
Wat moet je denken van een mensheid die tot zoveel gruwelen in staat is; maar wat een geniaal boek!

De oude koning in zijn rijk (2)

4 december 2012

Arno Geiger
vertaling: Wil Hansen

Alzheimer is een ziekte die net als elk belangrijk onderwerp ook uitspraken doet over andere dingen dan zichzelf. Menselijke eigenschappen en maatschappelijke situaties spiegelen zich in die ziekte als in een vergrootglas. Voor ons allemaal is de wereld verwarrend, en als je het nuchter bekijkt betreft het verschil tussen een gezonde en een zieke persoon vooral het vermogen de verwarring aan de oppervlakte te verbloemen. Daaronder woedt de chaos.

Arno Geiger heeft zijn prachtige kleine, grote boek over het verval van zijn vader geen motto meegegeven, maar op pagina 6 komt hij met dit citaat van Milan Kundera:

Het enige wat ons overblijft tegenover die onontkoombare nederlaag die leven wordt genoemd, is de poging het te begrijpen.

En dat is precies wat de schrijver doet met het gereedschap dat hem het beste ligt, namelijk de taal. Vol verwondering noteert hij de uitspraken van zijn vader die in al hun onbeholpenheid toch zo trefzeker zijn:


Waar ben je het liefste, papa?

Moeilijk te zeggen. Ik ben gewoon het liefst op straat.

Wat doe je dan op straat?

Wandelen. Een beetje lopen. Maar ik ben niet goed voorbereid. Mijn schoenen hebben niet de juiste  overbrenging.

En zo is dit een prachtig boekje geworden met overpeinzingen over het leven en de dood, over taal, over dementie maar toch vooral over de liefde.





Havik

10 november 2012

Marco Kamphuis

Inmiddels was het oktober. Gisteravond, toen ik in mijn kamer mijn huiswerk maakte, had ik het gegak van ganzen gehoord. Ik was opgesprongen, had het gordijn weggetrokken, het raam geopend en mijn hoofd naar buiten gestoken. In het donker zag ik ze niet, maar de ganzen moesten laag overvliegen, want behalve hun nasale roep hoorde ik het fluitend geluid van hun vleugelpennen. De gedachte aan de duizenden kilometers die ze in groepsformatie hadden afgelegd of nog af zouden leggen, ontroerde me. Het laatste wat ik hoorde was een soort getrompetter van een paar ganzen die achterop waren geraakt; de opwinding van de reis klonk er in door.


Wat een mooi boek! Geen woord teveel, een eenvoudige vertelling, prachtig geschreven.


Suikertand

22 oktober 2012

Ian McEwan


Dit is zo'n boek dat je eigenlijk twee keer moet lezen, de ontknoping aan het eind is zo verrassend dat het al het voorgaande in een ander licht zet op een manier die ik nog nooit eerder in een boek ben tegengekomen.

Serena Frome, het hoofdpersonage werkt na haar studie in Cambridge, voor MI5 en krijgt een geheime opdracht in het kader van operatie Suikertand, waarbij schrijvers van een min of meer rechtse signatuur indirekt door de geheime dienst gesubsidieerd worden in de verwachting dat zij de publieke opinie zullen beïnvloeden in de door de inlichtingendienst gewenste richting, zonder dat zij overigens zelf van deze bedoelingen op de hoogte zijn.

Het is 1972, het gaat economisch slecht met Engeland, er zijn stakingen en er is een reële terroristische dreiging van de IRA.

Het spel dat Ian McEwan met de lezer speelt is zo geraffineerd dat ik me serieus even afvroeg of hij in zijn jonge jaren slachtoffer is geweest van een soort operatie Suikertand.

Fascinerend ook trouwens om een roman te lezen waarin de hoofdpersoon onbekommerd 'rechts' is en er met dédain gekeken wordt naar hasj rokende leeftijdsgenoten die te beroerd zijn om hun bijdrage aan de maatschappij te leveren.

Geweldig boek, heel knap.

De prachtige onverschilligheid

14 augustus 2012

Sarah Hall
vertaler: Wim Scherpenisse


Wees niet bang, liefste,
ooit treffen we elkaar
in velden vol hyacinten 
in de avondschemer-

Want weet je, liever
één enkel uur doorgebracht
in het diepblauw van die bloempjes
dan eeuwig leven 
in een koude hemel.

        - uit 'Speirin' van Katleen Jamie (motto van het besproken boek)



Wat een schitterende verhalen staan er in deze bundel! Een beetje donker, broeierig soms, zijn ze de 7 verhalen in De prachtige onverschilligheid; de hoofdpersonages, vrouwen, zijn overlevers in een prachtige maar ook wrede en uiteindelijk onverschillige wereld.

In het laatste verhaal Vuotjärvi is een jong stel op vakantie in Finland en verblijft in een klein houten huisje aan één van de vele meren van het land en hoewel het allemaal heel onschuldig lijkt weet de schrijfster toch heel subtiel een onrustig gevoel op te wekken. Kleine signalen waar je bijna overheen leest: de vakantielectuur bijvoorbeeld: een boek over de mogelijkheid dat de mensheid binnen 100 jaar is uitgestorven, of een opmerking over de Finnen, over hun ondoorgrondelijke taal en de veronderstelling dat zij wél zijn toegerust om te overleven in deze uitgestrekte eenzaamheid.

Wat doen die mensen daar, zijn ze wel toegerust voor een vakantie op die eenzame plek, en wat doen wij hier eigenlijk op deze aardbol in het onmetelijke, onverschillige heelal?

Een hologram voor de koning

28 juli 2012

Dave Eggers

'It is not every day that we are needed.' - Samuel Beckett

Op het moment dat Alan Clay in Jedda in Saoedi-Arabië arriveert is hij de grip op zijn leven al lang kwijt: zijn carrière zit in het slop, hij heeft schulden, hij heeft een ongelukkig huwelijk achter de rug (maar voelt zich niet bevrijd), zijn dochter studeert aan een te dure universiteit waarvan hij het collegegeld niet kan betalen, hij voelt zich schuldig omdat zijn buurman zelfmoord heeft gepleegd en hij niets heeft gedaan om dat te voorkomen en dan hebben we het nog niet eens over het gezwel in zijn nek waar hij zich ernstig zorgen over maakt.

De opdracht om een holografisch vergadersysteem aan de koning van Saoedi-Arabië te verkopen is dan ook niet zo'n klein beetje belangrijk.

Maar Alan Clay komt in een cultuur terecht die van schijnbare tegenstellingen aan elkaar hangt en als lezer ervaar je soms een gevoel van dreiging omdat je er niet op gerust bent dat hij wel voldoende voor deze situatie is toegerust en je vreest dat hij iets onherstelbaar doms zal doen: in zeven sloten tegelijk zal lopen.

Staat deze bange, impotente, overbodig geworden man die een herdersjongen voor een wolf aanziet, symbool voor de Verenigde Staten, voor het Westen? Als die gedachte eenmaal heeft postgevat ga je steeds meer aanwijzingen zien.

Wat een prachtige, confronterende roman!